Evet, güvercinler oturabilir. Dinlenen bir güvercin bacaklarını karnının altına katarak çömelir. Yumurtaların üstünde de aynı duruşu kullanır. Sağlıklı kuşlar güneşlenmek için bir yanlarına da yatar. Bacakları öne uzatarak dik oturmak nadirdir ve nedeni bilinmiyor. Ayakta duramayan ya da yaklaştığınızda yerinden kımıldamayan bir güvercin yardıma ihtiyaç duyar.
Not: Bu yazı genel bilgi verir ve kuş veteriner hekiminin ya da ruhsatlı bir yaban hayatı rehabilitasyon görevlisinin yerini tutmaz. Yaralı veya hasta bir kuş bulursanız bölgenizdeki bir veteriner hekime ya da yaban hayatı kurtarma merkezine başvurun.
Güvercinlerin oturduğu ya da yattığı dört biçim
| Duruş | Ne görürsünüz | Normal mi? |
|---|---|---|
| Dinlenme çömelmesi | Bacaklar gövdenin altına katlı, karın çıkıntıda ya da yerde, tüyler çoğunlukla biraz kabarık | Evet. Sağlıklı yetişkinler gündüz de gece de böyle dinlenir. |
| Yuvada oturma | Yumurtaların ya da küçük yavruların üstünde aynı çömelme, çoğunlukla bir köşede ya da çıkıntıda. Ebeveynler sırayla oturur. | Evet. Yuvayı rahat bırakın. |
| Yan yatma | Gövde bir yana eğik, öbür kanat kalkık ya da açık, kuyruk yelpaze gibi, gözler açık. Genellikle güneşli, korunaklı bir yerde. | Evet. Bu güneşlenmedir ve birkaç dakika sürebilir. |
| Bacaklar öne uzatılmış | Karın ve kuyruğun üstüne yaslanmış, iki ayak öne bakıyor. Bir bankta oturan insana benzer. | Belirsiz. Kuş ayakta durup siz yaklaşınca yürüyerek uzaklaşıyorsa sorun yok. Yürüyemiyorsa yardım gerekir. |
Bir güvercin nasıl oturur
Dinlenen bir güvercin bacaklarını bükerek vücudunu, karnı ve katlı bacakları tüneğe değene kadar indirir. Böylece ayaklar tüylerin altında kaybolur. Çatılarda ve çıkıntılarda en sık gördüğünüz bu çömelme duruşudur. Ebeveynin yumurtaları örtmek için kullandığı konum da budur. Ornitolog Derek Goodwin, sağlıklı yetişkinlerin tek ayak üstünde durmanın yanı sıra çoğunlukla iki ayak üstünde de dinlendiğini, çömeldiğini ya da “bir kanadın üstüne yastıklanarak” yattığını not etmiştir.
Güvercinler güneşlenmek için de yatar. Goodwin, kuşun hafifçe bir yanına yattığını, öbür taraftaki kanadın kısmen açık ve kuyruğun aynı tarafta açık olduğunu anlatır. Güzel sabahlarda şehir güvercinleri çoğunlukla yem aramaya uçmadan önce, doğuya bakan korunaklı bir çıkıntıda güneşte tüylerini temizler ve dinlenir. Güneşlenen bir güvercin yaralı görünebilir, ama rahatsız edilirse normal biçimde kalkar ve uzaklaşır. Gece duruşları güvercinler nasıl uyur rehberimizde anlatılıyor.
Güvercinler neden bacaklarını öne uzatarak oturur?
Bunu kimse incelememiş. Ayakları öne uzatılmış, bir bankta oturan insana benzer biçimde dik oturan güvercin fotoğrafları internette yaygın olarak paylaşılıyor. Bu fotoğraflardaki kuşların çoğu tetikte ve sağlıklı görünüyor. Goodwin’in güvercin davranışına ilişkin ayrıntılı anlatımı bacakları öne uzatılmış bir dinlenme duruşundan söz etmez. Dolayısıyla çömelme ve güneşlenme gibi tanınmış normal bir duruş değildir.
Olası açıklamalar, hiçbiri doğrulanmış değil:
- Alışılmadık bir dinlenme ya da güneşlenme konumu. Siz yaklaşınca güvercin kalkıp normal biçimde yürüyorsa en olası açıklama budur.
- Bacak ya da ayak sorunu. Parmaklara dolanan iplik, saç ya da olta misinası, yaralanma ya da şişmiş bir eklem ayakta durmayı acılı hale getirebilir. RSPCA (Birleşik Krallık), ayağa bir şey dolanmasının şehir güvercinlerinde yaygın olduğunu belirtir.
- Halsizlik ya da hastalık. Güvercin paramiksovirüsü (PMV) kanatlarda ve bacaklarda kısmi felce yol açabilir. Kuşlar inerken düşebilir. Halsiz ya da hasta bir güvercin, çıkıntıya çıkamadığı için yerde de oturabilir.
Bazı internet siteleri bu duruşun pirinç ya da patlamış mısırla şişen mideden, fermente meyveyle sarhoş olmaktan ya da çeşmelerdeki kimyasallardan kaynaklandığını söyler. Bunlardan herhangi birini destekleyen bir çalışma ya da rapor bulamadık. Bu yüzden onları tahmin sayın. Yetişkinlerde bacakları yana açık oturma, genç yavrularda bacakların yana doğru geliştiği açık bacak durumundan da farklıdır.
Bacakları öne uzatılmış oturan güvercin fotoğrafları
Bacakları öne uzatılmış duruşa ait bu fotoğraflar Pinterest’te paylaşılmıştı.
Oturan bir güvercin iyi mi? Nasıl kontrol edilir
Bir güvercinin kurtarılması gerektiğine karar vermeden önce şu adımları izleyin. İlk ikisi RSPCA (Birleşik Krallık) yönergesine dayanır: güvercinler insana alışkındır, ama çok yaklaşırsanız yürüyerek ya da uçarak uzaklaşma eğilimindedir. Bu yüzden yerinden kımıldamayan bir güvercin hareket edemiyor olabilir.
- Birkaç metre uzaktan bir dakika izleyin. Sağlıklı bir kuşun gözleri açıktır, etrafına bakar, tüylerini temizler ya da ağırlığını bir ayaktan öbürüne verir.
- Yavaşça ona doğru yürüyün. Sağlıklı bir güvercin ayağa kalkar ve yürüyerek ya da uçarak uzaklaşır.
- Bacaklara ve ayaklara bakın. Parmaklarda iplik ya da saç, şişlik, kalkık veya kıvrık tutulan bir ayak olup olmadığını kontrol edin.
- Uyarı işaretlerine bakın: gözleri kapalı ve tüyleri kabarık, baş bükülmüş ya da titriyor, düşüyor veya ıslak yeşil dışkı var.
Güvercin bu kontrollerden geçemezse bir veteriner hekimle ya da güvercin kurtarma merkeziyle görüşün (bkz. yaralı güvercin bulursanız ne yapmalısınız). Hasta bir kuşu çıplak elle tutmayın ve sonra ellerinizi yıkayın. Birleşik Krallık’ta RSPCA, kuş gribi belirtisi gösteren (denge kaybı, bacakları sürümek ya da boynun bükülmesi gibi) bir güvercini almamanızı, bunun yerine yardım hattını aramanızı ister.
Boynun bükülmesi, titreme ve düşme PMV’nin tipik belirtileridir (bkz. güvercinde boyun dönmesi). Büyük Britanya’da güvercin paramiksovirüsü bildirimi zorunlu bir hastalıktır: şüphelenen herkesin resmî makamlara bildirmesi gerekir. Diğer hastalık belirtileri için hasta güvercin belirtileri, bir yerde hareketsiz duran kuş için hareketsiz oturan güvercin yazısına bakın.
Sık sorulan sorular
Güvercinler oturabilir mi?
Evet. Güvercinler bacaklarını karnın altına katarak çömelip dinlenir, yumurtalarının ve yavrularının üstünde de aynı biçimde oturur, güneşlenmek için de bir yanlarına yatar. Üçü de normaldir.
Güvercinler neden bacaklarını öne uzatarak oturur?
Kimse kesin bilmiyor, çünkü bu duruş incelenmedi. Ayakları öne uzatılmış oturarak fotoğraflanan güvercinlerin çoğu sağlıklı görünür ve normal biçimde yürüyüp gider. Bir güvercin ayağa kalkamıyorsa ya da yaklaştığınızda yerinden kımıldamıyorsa bacak yaralanması, ayaklarına bir şey dolanması ya da PMV gibi bir hastalığı olabilir ve yardıma ihtiyacı vardır.
Güvercinler insanlar gibi oturabilir mi?
Genellikle hayır. Bir güvercin normalde bacaklarını gövdesinin altına katarak ve karnının üstünde dinlenerek oturur. Arada bir kuyruğunun üstünde dik oturan ve iki ayağı öne bakan bir güvercin fotoğraflanır. Bu, bankta oturan bir insana benzer. Bu duruş nadirdir, incelenmemiştir ve Goodwin’in güvercin davranışı anlatımındaki dinlenme duruşlarından biri değildir. Kuş yaklaştığınızda ayakta durup normal biçimde yürüyüp gidiyorsa büyük olasılıkla iyidir. Ayakta duramıyorsa bir veteriner hekime ya da kurtarma merkezine başvurun.
Bir güvercin neden yerde oturuyor ve kımıldamıyor?
Dinleniyor, güneşleniyor ya da bir yuvada oturuyor olabilir. Yavaşça ona yürüyün: sağlıklı bir güvercin ayağa kalkar ve yürüyerek ya da uçarak uzaklaşır. Yaklaşmanıza izin veriyorsa yaralı ya da hasta olabilir. Hareketsiz oturan güvercin rehberimiz bundan sonra ne yapacağınızı anlatıyor.
Güvercinler uyumak için yatar mı?
Genellikle hayır. Güvercinler normalde tünemiş ya da çömelmiş, çoğunlukla tek ayak üstünde ve başı omuzlarına çekilmiş biçimde uyur. Gündüz bir yanına düz yatan bir güvercin çoğunlukla güneşleniyordur. Bkz. güvercinler nasıl uyur.
Yan yatan bir güvercin ölüyor mu?
Mutlaka değil. Güneşlenen güvercinler bir kanadı kalkık ve gözleri açık olarak bir yana yatar, rahatsız edilince kalkar. Yan yatan, başını tutamayan ve size tepki vermeyen bir güvercin ciddi biçimde hastadır. Bkz. güvercinin öldüğünü gösteren işaretler ve hemen bir veteriner hekime ya da kurtarma merkezine başvurun.
Kaynaklar
Her kaynağı 2 Kasım 2026’da okuduk.
- Goodwin, D., quoted in the Ethogram of the Pigeon (Great Lakes Pigeon Rescue): resting, squatting and sun-bathing postures (opens in new tab)
- RSPCA: Found a sick or injured pigeon (signs of injury, foot problems, bird flu warning) (opens in new tab)
- GOV.UK (Defra and APHA): Paramyxovirus infection: how to spot and report the disease (opens in new tab)
- Merck Veterinary Manual: Injuries and accidents of pet birds (a huddled bird or one lying on the cage floor is an emergency) (opens in new tab)
Son güncelleme: 11 November 2026 · Davranış
