Owl güvercinleri, ortak bir özelliği paylaşan evcil süs güvercini ırklarından oluşan bir ailedir: boynun ve göğsün önünde, farklı yönlere doğru dışa açılarak çıkan bir sıra tüyden oluşan fırfır. Çoğunun ayrıca kısa ve kalın bir gagası ve boğazın altında, yetiştiricilerin gullet dediği küçük bir gerdanı vardır. African Owl, Old German Owl, Italian Owl, Turbit ve Oriental Frill bu gruba girer. Bütün evcil ırklar gibi bunlar da kaya güvercininden (Columba livia) gelir.
ABD’deki Ulusal Güvercin Derneği (NPA), Owls & Frills bölümünde 17 ırka yer verir. Entente Européenne’in tuttuğu Avrupa ırk listesi (EE listesi) gruba Almanca Mövchen, Fransızca pigeons cravatés adını verir ve 2018 revizyonunda bu grupta 31 ırk sayar.

Kısaca Owl güvercinleri
| Özellik | Owl güvercinleri |
|---|---|
| Tür | Evcil kaya güvercini (Columba livia) |
| Grup adı | Owls and frills (NPA); Mövchen ya da pigeons cravatés (EE listesi, grup 0700) |
| Belirleyici işaret | Boynun ve göğsün önünde farklı yönlere uzanan tüylerden bir fırfır |
| Gaga | Çoğu ırkta kısa ve kalın; Classic Old Frill ve Old Dutch Turbit gibi birkaç ırkta ortaya yakın uzunlukta |
| Gullet | NPA’ya göre bütün Owl ırklarında bulunur |
| Baş | Bazı ırklarda düz; bazılarında kabuk tepe ya da sivri tepe |
| Kayıtlı ırklar | NPA Owls & Frills bölümünde 17; EE listesinde 31 (2018) |
| Halka ölçüsü | EE listesinde ırka göre 7 ile 10 mm arası |
Bir güvercini Owl yapan nedir
Charles Darwin bu grubu 1868’de The Variation of Animals and Plants under Domestication adlı kitabında anlattı. Turbit ve Owl’ları tek bir ırk altında topladı ve üç işaret verdi: boynun ve göğsün önünde dağılan tüyler, çok kısa ve yukarıdan aşağıya oldukça kalın bir gaga ve biraz genişlemiş bir yemek borusu. Bu kuşların, boynun önünde fırfır gibi açılan tüylerinden “hemen tanınabildiğini” yazdı. Bunu Jacobin güvercininin ensesindeki, daha büyük olan kukuletayla karşılaştırdı.
Darwin bir alışkanlığı da fark etti. Owl’lar yemek borusunun üst kısmını tekrar tekrar, bir anlığına şişirir ve her seferinde fırfır kıpırdar. Ölü bir kuşun yemek borusunu şişirdiğinde, başka ırklardakinden daha büyük olduğunu gördü.
Gagaya gelince, Turbit’in gagasını ölçtü: vücut büyüklüğü hesaba katıldığında kaya güvercininkinden 0,28 inç daha kısa ve yukarıdan aşağıya daha kalındı. E. Vernon Harcourt’un Tunus’tan getirdiği bazı Owl’ların gagası daha da kısaydı.
Gullet üçüncü işarettir. NPA’nın Seraphim standardı, bütün Owl ırklarında gullet bulunduğunu açıkça söyler. African Owl standardı ise onu, alt gaganın ucuna yakın başlayıp fırfıra kadar inen ve boğazdaki çukuru dolduran kısım olarak tarif eder.
Almanca adın da kendi hikâyesi var. NPA’nın Old German Owl standardına göre bu ırk, Almanya’da Mövchen, yani “küçük martı” diye anılan ilk ırktı, çünkü rengi ve desenleri bir martınınkini andırıyordu. Fransızca cravaté sözcüğü “kravatlı” demektir; kravat burada fırfırdır.
Başlıca Owl güvercini tipleri
Irklar birkaç gevşek gruba ayrılır. Bunlar resmi bölümler değil, yalnızca tanımlardır. Owl ailesi dışındaki ırklar için güvercin türleri rehberine bakabilirsiniz.
Kısa yüzlü Owl’lar
African Owl, kısa yüzlü Owl’ların en bilinenidir. NPA standardı (2018), yandan bakıldığında ortasında göz bulunan bir daire gibi görünen büyük ve yuvarlak bir baş ister. Kısa ve kalın gaga, başın kavisini sürdürmelidir. İdeal kuş, göğsün önünden kuyruk ucuna kadar yaklaşık 8 inç (20 cm), yerden tepeye kadar da aynı ölçüdedir.
English Owl daha büyük bir kuştur: EE listesi ona 10 mm halka verir, African Owl için bu ölçü 8 mm’dir. NPA’ya göre ırkı 1678’de Willughby, 1735’te John Moore kaydetmiştir ve English Owl Club 1892’de kurulmuştur.

NPA’nın African Owl puan tablosu, hakemlerin nereye baktığını gösterir. Baş, göz ve gaga birlikte 100 puanın 46’sını taşır. Grubun belirleyici işareti olan fırfır ise 6 puandır.
NPA bir African Owl’u nasıl puanlar
- Baş, göz ve gaga: 46
- Boy, biçim ve duruş: 20
- Diğer vücut kısımları: 14
- Renk: 10
- Fırfır ve gullet: 10
Kalkanlı ve tepeli Owl’lar
Alman yetiştiriciler birkaç tepeli Owl ile birkaç kalkan desenli Owl, yani kanat kalkanları renkli beyaz kuşlar elde etti. Old German Owl’un başın arkasında düzgün bir kemer oluşturan ve iki yanda küçük rozetlerle biten bir tepesi vardır. German Shield Owl ve German Coloured Tail Owl da kabuk tepe taşır ve NPA ikisinin de African Owl ile akraba olduğunu söyler. Aachen Lacquer Shield Owl‘un başı düzdür ve en ufak tepe belirtisi kusur sayılır. Standardı, çok parlak renkli bir kalkan ve 8 ile 10 arası beyaz birincil uçuş tüyü ister.
Macedonian Shield Owl, küçük ile orta boy arası bir uçuş tipidir. NPA kökenini Makedonya olarak verir; atalarının Türkiye, Küçük Asya ve Kuzey Afrika’dan gelmiş olabileceğini belirtir.
Uzun bacaklı Owl’lar
Italian Owl ayrı bir yerde durur. NPA onu, gövdesini ortanın üzerinde uzun bacaklar üzerinde yatay taşıyan küçük ve zarif bir güvercin olarak tanımlar. Irk, Reggianino adıyla bilindiği kuzey İtalya’dan gelir ve Almanya’ya ilk kez 1880’de getirilmiştir.

Frill’ler ve Turbit’ler
Oriental Frill sivri bir tepe taşır ve Satinette ile Blondinette desenlerinde görülür. NPA, modern Oriental Frill’in kendisinden üretildiği, orta kısa gagalı eski tip Classic Old Frill için ayrı bir standart tutar. Turbit‘in tepesi ensedeki yeleden yükselir ve ince bir uçla biter. NPA standardına göre hiç fırfırı ya da hiç tepesi olmayan bir Turbit diskalifiye edilir.
Hollanda kökenli Old Dutch Turbit’in sivri bir tepesi ve orta uzunlukta bir gagası vardır. Seraphim, NPA bölümündeki en yeni ırktır. 1986’da Illinois’deki East Moline’de, Anya Ellis’in kümesinde üretilmiş ve 1995’te NPA tarafından tanınmıştır.
En küçük Owl’lar
Valencian Figurita, adının 1799’dan beri bilindiği İspanya’nın Valensiya ilinden gelir. NPA standardı 150 ile 170 g (5,5 ile 6 ons) arası bir ağırlık verir ve amacın onu en küçük güvercin ırkı yapmak olduğunu söyler. Polish Owl da çok küçüktür. NPA’ya göre güneydoğu Polonya’nın çok eski bir ırkıdır ve Anadolu Owl’larından geliştirilmiştir.

Owl ırklarının karşılaştırması
| Irk | Baş | Standartlardan notlar | EE halkası |
|---|---|---|---|
| African Owl | Düz, yuvarlak | Kısa ve kalın gaga; yaklaşık 8 inç boy ve 8 inç yükseklik | 8 mm |
| English Owl | Düz, büyük ve yuvarlak | 1678’de İngiltere’de kaydedildi; kulüp 1892’de kuruldu | 10 mm |
| Old German Owl | Rozetli kemer tepe | Mövchen diye anılan ilk Alman ırkı | 7 mm |
| German Shield Owl | Kabuk tepe | African Owl ile akraba (NPA) | 8 mm |
| Aachen Lacquer Shield Owl | Düz | Parlak renkli kalkanlı beyaz kuş | 8 mm |
| Italian Owl | Düz, üstü yassı | Yatay gövde, ortadan uzun bacaklar; kuzey İtalya | 7 mm |
| Turbit | Sivri tepe | Fırfırsız ya da tepesiz kuş diskalifiye (NPA) | 8 mm |
| Oriental Frill | Sivri tepe | Satinette ve Blondinette desenleri | 10 mm |
| Valencian Figurita | Düz, küçük ve köşeli | 150 ile 170 g; en küçük güvercin olması için üretildi | 7 ya da 8 mm |
Kısa gaga ve yavru büyütme
Çok kısa bir gaga, ebeveynlerin yavrularını beslemesini zorlaştırabilir. Birkaç NPA standardı bu konuya doğrudan değinir. Classic Old Frill standardı, bu kuşların yavrularını besleyebildiğini ve sütanaya, yani yetiştiricilerin yavruları büyütmek için kullandığı başka ırktan çiftlere ihtiyaç duymadığını söyler. Old Dutch Turbit standardı, bu ırkın “fırfırlı birçok başka ırkın aksine” kendi yavrularını çok iyi büyüttüğünü belirtir. Macedonian Shield Owl standardı gaganın kendi yavrularını besleyecek kadar uzun olmasını şart koşar; Old German Owl standardı da ırkın yavrularını rahatça beslediğini not eder.
İlk Owl ırkınızı seçiyorsanız, yetiştiriciye kuşlarının kendi yavrularını büyütüp büyütmediğini ya da sütanalara bağlı olup olmadığını sorun. Bu, kaç çift beslemeniz gerektiğini etkiler.
Kayıtlardaki tarihler
Kayıtlarda Owl güvercinleri
- 1678NPA’ya göre Willughby English Owl’u kaydeder; John Moore 1735’te yeniden kaydeder.
- 1799Figurita adı Valensiya’da kullanılmaktadır.
- 1868Darwin, Turbit ve Owl’ları tek bir ırk altında toplar.
- 1880Italian Owl ilk kez Almanya’ya getirilir.
- 1892English Owl Club kurulur.
- 1920’lerAntwerp Smerle, İngiltere’de Belçika Smerle’sinin başka ırklarla, en çok da Turbit ile çaprazlanmasıyla geliştirilir.
- 1923Paul Trübenbach, Die Mövchentauben’i yayımlar.
- 1956Old German Owl Almanya’da yeniden resmen tanınır; ilk Avrupa standardı 1960’ta gelir.
- 1986Seraphim, Illinois’deki East Moline’de üretilir; NPA onu 1995’te tanır.
- 2018EE listesi revizyonu Owl grubunda 31 ırk sayar.

Sık sorulan sorular
Owl güvercinlerinin baykuşlarla bir akrabalığı var mı?
Hayır. Bunlar, diğer bütün süs ırkları gibi kaya güvercininden üretilmiş evcil güvercinlerdir. “Owl” (İngilizcede baykuş) yalnızca ırk grubunun adıdır.
Owl güvercinindeki fırfır nedir?
Boynun ve göğsün önünde, düz yatmak yerine farklı yönlere doğru dışa açılan bir sıra tüydür. NPA’nın African Owl standardı, göğsün ortasından iyice aşağı inen, olabildiğince dolgun bir fırfır ister. Hiç fırfırı olmayan bir kuş diskalifiye edilir.
Chinese Owl bir Owl güvercini mi?
Adında Owl geçer, ama Chinese Owl Owl ırklarıyla birlikte değerlendirilmez. NPA onu yapı güvercinleri arasında sınıflandırır, EE listesi de grup 0700’e değil, yapı güvercinlerinin bulunduğu grup 0600’e koyar.
Owl güvercinleri kendi yavrularını büyütebilir mi?
Bazıları büyütür, bazıları zorlanır. NPA’nın Classic Old Frill, Old Dutch Turbit, Macedonian Shield Owl ve Old German Owl standartları bu ırkların kendi yavrularını beslediğini söyler. Daha kısa gagalı Owl yetiştirenler genellikle başka ırktan sütana çiftler tutar.
En küçük Owl güvercini hangisi?
Valencian Figurita. NPA standardı 150 ile 170 g arası bir ağırlık verir ve amacın onu en küçük güvercin ırkı yapmak olduğunu söyler.
